1) Lãnh đạo đưa ra cam kết thực hiện
Cam kết của lãnh đạo là một yêu cầu đặc biệt quan trọng cho việc xây dựng thành công HTQLMT. Nếu lãnh đạo doanh nghiệp đã hiểu những lợi ích đem lại về mặt môi trường và kinh tế đem lại bởi ISO 14000, họ sẽ quan tâm hơn và sẽ đầu tư thích đáng các nguồn lực cần thiết cho việc xây dựng một cách hiệu quả và nhanh chóng.

2) Thành lập nhóm chuyên trách ISO 14001
Để có nhân lực thực hiện việc xây dựng HTQLMT, doanh nghiệp cần thành lập nhóm dự án nhằm thúc đẩy quá trình xây dựng và thực hiện. Nhóm này sẽ là đầu mối hoạt động, có trách nhiệm thúc đẩy các thành viên khác trong doanh nghiệp, hướng dẫn và giúp đỡ họ trong quá trình thực hiện. Thông thường, thành viên của nhóm là trưởng các phòng ban của các lĩnh vực hoạt động khác nhau trong doanh nghiệp nhưng số lượng không nên quá lớn, trong đó cần có một người nhóm trưởng đại diện cho lãnh đạo doanh nghiệp, trong đó cần đề cử ít nhất 1 người chuyên trách về HTQLMT (Đại diện lãnh đạo về môi trường - EMR). Người này cũng có thể coi là nhóm trưởng của nhóm chuyên trách ISO 14001

3) Xác định các khía cạnh môi trường
Để xác định được các khía cạnh môi trường, doanh nghiệp phải xác định xem các hoạt động sản xuất, dịch vụ và sản phẩm của mình có tương tác như thế nào với môi trường. Doanh nghiệp có thể sử dụng một số công cụ hữu ích nhằm xác định các khía cạnh môi trường như thiết lập sơ đồ dòng chảy, thiết lập cân bằng nguyên vật liệu...

4) Xác định các mục tiêu và chỉ tiêu cần đạt của HTQLMT
Trong việc xác định các mục tiêu và chỉ tiêu, doanh nghiệp cần cân nhắc tới:

- Các yêu cầu pháp luật và yêu cầu khác doanh nghiệp cần tuân thủ.

- Các khía cạnh môi trường đáng kể đã được xác định

- Các giải pháp công nghệ phù hợp

- Khả năng tài chính, vận hành, kinh doanh của doanh nghiệp

Đặc biệt cần lưu ý các mục tiêu và chỉ tiêu phải phản ánh được hoạt động thực tế của doanh nghiệp và chỉ rõ kết quả đạt được sẽ là gì (các mục tiêu và chỉ tiêu phải định lượng được).

5) Xây dựng chương trình QLMT của doanh nghiệp
Nhằm đảm bảo đạt được các mục tiêu và chỉ tiêu đã đề ra, doanh nghiệp cần đề ra các chương trình quản lý môi trường cụ thể để đạt được các mục tiêu, chỉ tiêu đó. Để đảm bảo tính hiệu quả, chương trình QLMT cần chỉ định trách nhiệm cụ thể cho từng cá nhân trong việc tiến hành các hoạt động nhằm đạt được các mục tiêu và chỉ tiêu đề ra; xác định phương tiện, phương thức, công cụ, nguồn lực cần thiết cũng như khung thời gian để đạt được các mục tiêu và chỉ đó.

6) Tiến hành đánh giá Nội bộ Hệ thống Quản trị môi trường
Công việc đánh giá môi trường sơ bộ gồm 2 nội dung chính: Đánh giá hiện trạng môi trường và Đánh giá hiện trạng hệ thống quản lý môi trường.

Công việc này bao gồm một số hoạt động như:

- Xác định dòng chất thải

- Xác định các khía cạnh môi trường

- Xác định luật pháp về môi trường và các yêu cầu khác cần tuân thủ

- Xác định phương thức quản lý môi trường hiện tại

Tất cả các công việc trên nhằm mục đích xác định hiện trạng môi trường cũng như hiện trạng HTQLMT của doanh nghiệp, từ đó đề ra những việc cần làm tiếp theo để xây dựng HT QLMT theo yêu cầu của tiêu chuẩn ISO 14001
Sau khi đã hoàn thành công tác xây dựng HTQLMT, văn bản hoá toàn bộ hệ thống, bước tiếp theo của quá trình là doanh nghiệp tiến hành tự xem xét lại hệ thống của mình, so sánh với tiêu chuẩn nhằm xác định hệ thống của mình đã đảm bảo tuân thủ mọi yêu cầu đề ra của tiêu chuẩn hay chưa nhằm chuẩn bị cho công tác đánh giá chứng nhận. Đây là một trong các yêu cầu của giai đoạn kiểm tra sau khi đã xây dựng và thực hiện hệ thống. Việc kiểm tra quá trình thực hiện là rất quan trọng nhằm xác định và giải quyết các vấn đề còn tồn tại trong hệ thống. Đánh giá một cách định kỳ HTQLMT giúp lãnh đạo doanh nghiệp nắm được liệu tất cả các yêu cầu của tiêu chuẩn ISO 14001 có được thực hiện hay không và hiệu quả của các quá trình thực hiện đó như thế nào


7) Đánh giá của bên thứ 3 và đăng ký chứng nhận phù hợp theo tiêu chuẩn ISO 14001 về HTQLMT
Sau khi đã tiến hành đánh giá nội bộ và hoàn thành việc sửa chữa những điểm còn thiếu sót, doanh nghiệp có thể đăng ký để tiến hành đánh giá. Việc lựa chọn cơ quan để đăng ký chứng nhận tuỳ thuộc vào doanh nghiệp. Hiện nay tại Việt nam có một số cơ quan chứng nhận có uy tín như Quacert thuộc Tổng cục TC-ĐL-CL hay một số công ty nước ngoài như DAS Certification, DNV, SGS... Thông thường, quá trình đánh giá của cơ quan chứng nhận bao gồm 2 giai đoạn:

- Đánh giá tiền chứng nhận

- Đánh giá chứng nhận.

Quá trình đánh giá trước chứng nhận chủ yếu là tiến hành đánh giá hệ thống tài liệu của HTQLMT. Sau khi tiến hành đánh giá trước chứng nhận khoảng 1 tháng (thời gian để doanh nghiệp khắc phục các điểm còn thiếu sót sau khi đánh giá trước chứng nhận), cơ quan đánh giá sẽ tiếp tục tiến hành đánh giá chứng nhận. Nếu đạt thì sẽ được cấp giấy chứng nhận.

Giấy chứng nhận có giá trị trong vòng 3 năm, sau mỗi 3 năm doanh nghiệp sẽ phải tiến hành đánh giá lại. Trong 3 năm đó, cứ mỗi 6 tháng hoặc 1 năm, cơ quan chứng nhận sẽ đến và đánh giá duy trì HTQLMT của doanh nghiệp